Thứ Năm, 20/06/2024, 03:43
28.9 C
Ho Chi Minh City

Ứng dụng bảng đồng hồ kỹ thuật số vào y học

Kinh tế Sài Gòn Online

Kinh tế Sài Gòn Online

Ứng dụng bảng đồng hồ kỹ thuật số vào y học

Minh Phương

(minh họa: Khều).

(TBVTSG) – Ngày càng có nhiều bệnh viện, trung tâm y tế sử dụng công nghệ bảng đồng hồ (dashboard) kỹ thuật số để cung cấp cho các bác sĩ khám lâm sàng những thông tin cần thiết và được cập nhật đến từng phút trong một định dạng trực quan để cải thiện chất lượng chăm sóc bệnh nhân. Việc thiết kế và sử dụng bảng đồng hồ đòi hỏi sự tham gia đáng kể của các bác sĩ và một tiến trình chặt chẽ.

Hệ thống y tế của Đại học Pennsylvania, tức Penn Medicine, ở Mỹ đang trong quá trình phát triển Penn Data Store – một kho dữ liệu cùng với một loạt bảng đồng hồ cá nhân – để phục vụ bác sĩ khám lâm sàng và nhà nghiên cứu.

Câu chuyện mà Penn Medicine chia sẻ dưới đây có thể được dùng làm bài học kinh nghiệm cho những người hoạt động trong ngành y muốn bước vào thế giới của bảng đồng hồ kỹ thuật số.

Mục tiêu của Penn Medicine là phát triển một kho dữ liệu đơn lẻ, trong đó mọi dữ liệu về bệnh nhân, quản trị, tài chính và chuỗi cung ứng được quy về một mô hình dữ liệu và từ vựng chuẩn. Penn Medicine đã đặt ra một số tiêu chí để hỗ trợ cho mục tiêu này trong những lĩnh vực như chất lượng chăm sóc bệnh nhân, tính an toàn, sự tuân thủ quy định, nghiên cứu và tài chính.

Sau khi đánh giá một số mô hình mẫu, Penn Medicine quyết định sử dụng bộ phần mềm Business Intelligence của Oracle để phát triển bảng đồng hồ số. Tiếp theo, Penn Medicine tập hợp một nhóm với thành viên thuộc nhiều lĩnh vực và chia từng dự án bảng đồng hồ thành những giai đoạn sau:

Xác định những nhu cầu dữ liệu chính

Nhiều người sử dụng bảng đồng hồ không quen với sức mạnh và khả năng của nó. Họ thường sử dụng bảng tính và biểu đồ không tương tác để hiển thị dữ liệu trong những cột và hàng cố định đồng thời thiếu sự linh hoạt của những công cụ trên web.

Bước đầu tiên trong giai đoạn này là cung cấp cho bác sĩ khám lâm sàng thông tin về những tính năng bổ sung mà một công cụ mạnh mẽ hơn cung cấp. Penn Medicine làm điều này trước hết bằng cách xây dựng các bảng đồng hồ mẫu để giải thích các khả năng của công cụ này. Sau đó, yêu cầu bác sĩ khám lâm sàng xác định một vài thước đo, quy mô và tiêu chuẩn lọc chính cho những bảng đồng hồ mà họ quan tâm.

Sau khi thu thập những thông tin như thế từ người sử dụng, Penn Medicine tập trung xác định nguồn dữ liệu và những hành động cần thiết để đáp lại từng yêu cầu và thiết lập cấu hình cho lớp vật lý tương ứng. Kế tiếp, Penn Medicine giới thiệu những khả năng lập biểu đồ của công cụ cho bác sĩ khám lâm sàng để giúp họ nghĩ thêm về những cách thức sử dụng bảng đồng hồ mới có thể.

Thiết kế lớp trình bày

Để bảng đồng hồ số có thể mang lại nhiều lợi ích nhất, người sử dụng phải đồng ý về những chuẩn trình bày trước khi giai đoạn thiết kế bắt đầu. Điều quan trọng là phải đạt được sự nhất trí về những mục như sự phối màu, đối tượng biểu đồ… để những bảng đồng hồ tương lai sẽ hoạt động một cách nhất quán. Điều này sẽ giúp người sử dụng thêm hài lòng và giảm bớt nhu cầu huấn luyện mỗi khi có bảng đồng hồ mới.

Người thiết kế phải suy nghĩ cẩn trọng về thứ bậc dữ liệu muốn được mô tả trong bảng đồng hồ và vấn đề hiển thị dữ liệu theo thứ bậc này. Chẳng hạn như tùy thuộc vào vị trí của người sử dụng mà người này có thể hoặc không thể xem được dữ liệu bệnh nhân.

Một khi thứ bậc dữ liệu và những thước đo liên quan được đưa vào trong một trang của bảng đồng hồ, Penn Medicine tiến hành chọn các loại biểu đồ. Có thể chọn biểu đồ tần số, biểu đồ tròn và những bảng đơn giản để trình bày dữ liệu một cách trực quan, đáp ứng yêu cầu của người sử dụng.

Bên cạnh đó, Penn Medicine còn đưa lên mạng tài liệu về mỗi bảng đồng hồ và về từng trang của một bảng đồng hồ. Thông tin khái quát về mỗi bảng đồng hồ được trình bày ở trang đầu tiên. Ngoài ra, mỗi trang của bảng đồng hồ có thể bao gồm những chú giải bổ sung về nó. Đây là bước đi nhằm giúp người xem dễ dàng hiểu được toàn bộ dữ liệu đằng sau các trang trong bảng đồng hồ, cũng như bất kỳ giới hạn dữ liệu và giả thuyết nào trước khi xem những dữ liệu cụ thể mà họ quan tâm. Điều này giúp người xem tránh lẫn lộn hoặc hiểu sai kết quả.

Thiết kế lớp ngữ nghĩa

Các nhà phát triển chứng tỏ giá trị của mình thông qua việc thiết kế lớp ngữ nghĩa, nhưng cũng đối mặt với không ít thách thức. Bên cạnh đó, người sử dụng đóng vai trò quan trọng trong việc đề ra những định nghĩa trong giai đoạn này. Một yếu tố quan trọng không kém là kiến thức chuyên sâu về thiết kế lớp trình bày và những mô hình dữ liệu vật lý.

Thiết kế lớp vật lý

Hãy cố gắng đừng thay đổi thiết kế của lớp vật lý. Nếu có thể, hãy tránh tạo ra một cấu trúc dữ liệu vật lý hoàn toàn mới vì điều này có thể đòi hỏi tiến hành thêm những bước ETL (chiết xuất, chuyển đổi và nạp dữ liệu) mỗi khi kho dữ liệu lâm sàng được cập nhật, từ đó dẫn đến những tốn kém về chi phí hoặc rủi ro cho dữ liệu.

Nếu nhà thiết kế và kiến trúc sư dữ liệu quyết định rằng những cấu trúc dự phòng là cần thiết, họ nên trình bày rõ nhu cầu này và bảo đảm rằng tài liệu trực tuyến trong lớp trình bày có đề cập những nguồn dự phòng này. Các nhà phát triển ETL cũng sẽ cần đến các điểm đặc tả để tạo ra và duy trì nguồn dự phòng này. Cuối cùng, sử dụng dữ liệu thực tế và hoạt động mô phỏng của bảng đồng hồ trong giai đoạn này bằng cách thực hiện những truy vấn dữ liệu thông thường cho mỗi trang.

Phát triển và thử nghiệm cả ba lớp

Những người sử dụng nào chưa quen với tiến trình phát triển bảng đồng hồ có thể sẽ cần xem một bảng đồng hồ hoạt động ra sao với dữ liệu thật. Penn Medicine nhận thấy việc để bác sĩ khám lâm sàng làm quen với một bảng đồng hồ mẫu rồi nhận lại phản hồi sớm của họ mang lại nhiều lợi ích. Sau đó, những buổi trình bày và kiểm tra được tổ chức thường xuyên mỗi tuần giúp nhà phát triển hoàn thiện và thử nghiệm thiết kế của mình. Trong giai đoạn này, những người tham gia thường đòi bổ sung những khả năng hoặc dữ liệu không có trong thiết kế ban đầu. Vì thế, điều cần làm là trì hoãn đáp ứng những yêu cầu này cho đến phiên bản tiếp theo của bảng đồng hồ.

Bảo đảm chất lượng

Dưới đây là một số yêu cầu về bảo đảm chất lượng được đưa ra ở Penn Medicine:    

– Sử dụng dữ liệu từ kho dữ liệu thực sự, thay vì từ dữ liệu mô phỏng hoặc thử nghiệm.

– Đưa việc cập nhật kho dữ liệu theo từng quý và từng tháng vào trong tiến trình bảo đảm chất lượng.

– So sánh dữ liệu bảng đồng hồ với những hệ thống nguồn ban đầu để bảo đảm không xảy ra lỗi dịch thuật hoặc trình bày trong quá trình phát triển.

– Thử nghiệm sự vận hành và thời gian phản ứng của hệ thống bằng một lượng dữ liệu lớn để bảo đảm bảng đồng hồ đáp ứng có hiệu quả yêu cầu của người sử dụng.

Thử nghiệm

Trước khi chính thức trình làng một bảng đồng hồ, Penn Medicine yêu cầu một nhóm người sử dụng thử nghiệm nó trong vài tuần, như là một phần mở rộng của giai đoạn bảo đảm chất lượng. Quá trình này cung cấp thêm thông tin về tính khả dụng, sự hoạt động và chất lượng của sản phẩm. Nhóm này sẽ đề nghị tiếp tục dự án nếu không có vấn đề gì. Ngược lại, nếu họ nhận thấy có trục trặc, nhóm phát triển sẽ khắc phục chúng.

Giới thiệu sản phẩm

Giai đoạn này bao gồm những nội dung chính sau:

– Hướng về người sử dụng: Người sử dụng mới có thể tham dự một buổi huấn luyện ngắn. Những người từng sử dụng qua bảng đồng hồ có thể sử dụng bảng đồng hồ mới mà không cần đến sự hỗ trợ – nếu lớp trình bày được thiết kế tốt.

– Tài liệu hỗ trợ: Thu thập những điểm đặc tả về thiết kế và hoạt động và đưa chúng lên những trang web hỗ trợ.

– Dịch vụ hỗ trợ: Viết nội dung trả lời để dùng trong việc giải đáp những thắc mắc qua điện thoại.

Cho đến nay, Penn Medicine đã tạo ra bảng đồng hồ lâm sàng cho một số chủ đề, như quản lý bệnh nhồi máu cơ tim cấp tính, quản lý bệnh tiểu đường, điều trị ung thư vú, phẫu thuật tim mạch…Bước kế tiếp, Penn Medicine sẽ tập trung đánh giá sự đóng góp của bảng đồng hồ vào những mục tiêu về chất lượng chăm sóc bệnh nhân, sự an toàn và tuân thủ quy định.

(Computerworld)

LEAVE A REPLY

Please enter your comment!
Please enter your name here

Tin liên quan

Có thể bạn quan tâm

Tin mới