Thứ Năm, 13/06/2024, 13:57
35 C
Ho Chi Minh City

Thương mại Việt Nam – Nga bất ngờ sụt giảm mạnh

Kinh tế Sài Gòn Online

Kinh tế Sài Gòn Online

Thương mại Việt Nam – Nga bất ngờ sụt giảm mạnh

Lê Hoàng

(TBKTSG Online) – Trong bối cảnh sụt giảm thương mại bất ngờ của năm 2019 giữa Việt Nam – Nga thì mục tiêu kim ngạch xuất nhập khẩu giữa hai nước vào năm 2020 là 10 tỉ đô la Mỹ sẽ không thể thành hiện thực.

>>> Xuất khẩu từ Nga vào Việt Nam tăng mạnh

Thương mại Việt Nam - Nga bất ngờ sụt giảm mạnh
Tổng lãnh sự Nga tại TPHCM (trái) và Tham tán thương mại Nga chia sẻ thông tin tại buổi họp báo -Ảnh: Hùng Lê

Thông tin này được ông Dmitry Makarov, Trưởng chi nhánh tại TPHCM của Thương vụ Liên bang Nga tại Việt Nam nói tại buổi họp báo về Kết quả phát triển mối quan hệ Nga -Việt trong năm 2019 do Tổng Lãnh sự quán Nga tại TPHCM tổ chức vào ngày 16-12.

Xuất khẩu Nga giảm do Việt Nam phòng vệ thương mại

Đến thời điểm hiện tại dù chưa có số liệu trao đổi hàng hóa song phương giữa hai nước của cả năm nay, nhưng thống kê của phía Nga trong 9 tháng đầu năm nay cho thấy chỉ đạt khoảng 3,6 tỉ đô la Mỹ, một con số khá thấp so với kết quả của cả năm 2018. Năm ngoái, kim ngạch trao đổi hàng hóa song phương giữa hai nước đạt 6,1 tỉ đô la, tăng 16,4% so với năm 2017.

Đánh giá kết quả hợp tác kinh tế thương mại giữa Liên bang Nga và Việt Nam trong năm 2019, đại diện phía Nga ghi nhận sự giảm sút bất ngờ của các chỉ tiêu xuất nhập khẩu giữa hai nước, nhất là về kim ngạch xuất khẩu của Nga vào Việt Nam.

Cụ thể, theo ông Dmitry Makarov, sau khi tăng lên 23% năm 2018, trong đó kim ngạch xuất khẩu Nga tăng 35%, thì trong 9 tháng đầu năm nay khối lượng xuất nhập khẩu giữa hai nước giảm 10%. Trong đó kim ngạch xuất khẩu hàng Việt Nam vào Nga tăng 3% trong 9 tháng đầu năm, còn kim ngạch xuất khẩu từ Nga vào Việt Nam giảm xuống chỉ bằng 80% cùng kỳ năm ngoái (đạt 828 triệu đô la Mỹ).

Tuy nhiên, theo ông Dmitry Makarov, sự sụt giảm này không phải do hàng hóa Nga kém cạnh tranh mà chủ yếu là do Việt Nam áp dụng biện pháp phòng vệ thương mại nhập khẩu nhóm hàng hóa này nên Nga cũng bị ảnh hưởng.

Trên thực tế sự giảm sút kim ngạch xuất khẩu Nga vào Việt Nam năm nay mang tính chất khách quan và không liên quan gì đến cầu cung tại thị trường hay do nhà kinh doanh Nga mất sự quan tâm tới Việt Nam. "Có xu hướng rõ ràng nhóm mặt hàng bị giảm về khối lượng xuất khẩu chủ yếu là hàng hóa bị áp dụng những biện pháp phòng vệ thị trường của Việt Nam và chẳng may chính các mặt hàng này là nhóm hàng được xuất khẩu từ Nga vào Việt Nam nhiều nhất", ông Dmitry Makarov nhận định, và dẫn chứng như nhóm mặt hàng sắt thép, lúa mì, và phân bón của Nga xuất khẩu bị sụt giảm mạnh trong 9 tháng đầu năm nay.

Cụ thể kim ngạch xuất khẩu thép và sản phẩm từ thép bị giảm từ 222 triệu đô la xuống 66,5 triệu đô la do bị áp dụng biện pháp phòng vệ thị trường của Việt Nam đối với tôn nhập khẩu. Tương tự, việc áp dụng thuế phòng vệ thị trường đối với phân bón DAP – MAP đã dẫn đến việc công ty Nga FosAgro cung cấp mặt hàng này cho Việt Nam bị tạm ngừng xuất khẩu phân bón vào Việt Nam, gây ra sự giảm sút kim ngạch xuất khẩu mặt hàng này từ Nga. Trong khi đó, quá trình đưa loại phân bón mới ra thị trường Việt Nam khá lâu dài, có yêu cầu tiến hành thử nghiệm 2 năm nên hàng mới chưa kịp thay được mặt hàng đã đi ra khỏi thị trường.

Hay do bị hạn chế xuất khẩu lúa mì bị nhiễm cỏ dại của Nga vào Việt Nam nên kim ngạch xuất khẩu mặt hàng này từ Nga vào Việt Nam giảm xuống từ 447 triệu đô la xuống còn 89 triệu đô la.

Trong 9 tháng 2019 sụt giảm kim ngạch xuất khẩu hàng hóa vào Việt Nam chỉ của 3 nhóm mặt hàng nêu trên là 540 triệu đô la, tương đương 65% tổng kim ngạch xuất khẩu Nga vào Việt Nam.

Với kết quả như trên, ông Dmitry Makarov nhận định mục tiêu tới năm 2020, kim ngạch thương mại song phương đạt 10 tỉ đô la được hai nước đưa ra là không thể đạt được mà phải mất vài năm nữa. Tuy nhiên, người đại diện của Tổng lãnh sự quán Nga tại TPHCM vẫn lạc quan về tiềm năng tăng khối lượng xuất nhập khẩu giữa Nga và Việt Nam được tạo ra bởi Hiệp định thương mại tự do giữa Việt Nam và Liên minh Kinh tế Á-Âu vẫn cao, trong đó Nga có khả năng tốt gia tăng xuất khẩu hàng hóa vào Việt Nam.

Ngoài 3 nhóm mặt hàng nói trên, theo ông Dmitry Makarov, các mặt hàng khác trong 9 tháng đầu năm nay có sự tăng trưởng trung bình 30% so với cùng kỳ năm ngoái.

Tăng mạnh đầu tư gián tiếp

Một điểm đáng chú ý khác về đầu tư của Nga vào Việt Nam trong gần 2 năm qua cho thấy xu hướng đầu tư của nước này vào Việt Nam đang tăng mạnh qua hình thức góp vốn và mua cổ phần hoặc thâu tóm doanh nghiệp trong nước.

Theo số liệu của Cục Đầu tư nước ngoài thuộc Bộ Kế hoạch và Đầu tư, trong 11 tháng đầu năm nay Nga chỉ có 13 dự án đầu tư trực tiếp vào Việt Nam với tổng vốn đăng ký 3,31 triệu đô la Mỹ, trong khi đầu tư gián tiếp của nước này có đến 72 dự án với tổng vốn đăng ký lên đến 25,61 triệu đô la. Và nếu như so với cùng kỳ năm ngoái, thì số dự án đầu tư qua hình thức góp vốn, mua cổ phần của nhà đầu tư Nga vào Việt Nam tăng đến gấp đôi.

Tổng lãnh sự Nga tại TPHCM, ông Aleksey Popov, cho rằng việc doanh nghiệp Nga rót vốn đầu tư nhiều qua hình thức góp vốn, mua cổ phần của doanh nghiệp Việt Nam cho thấy nền kinh tế Việt Nam đang tăng trưởng nhanh và doanh nghiệp Nga thấy nhiều cơ hội thuận lợi để đầu tư. 

Tuy nhiên, ông khẳng định xu hướng đầu tư vốn trực tiếp của doanh nghiệp Nga vào Việt Nam vẫn tiếp tục tăng vào lĩnh vực sản xuất công nghiệp, hạ tầng, giao thông, điện, năng lượng, dầu khí, công nghiệp lắp ráp, và công nghệ cao. Đây là những lĩnh vực mà doanh nghiệp Nga có nhiều thế mạnh, trong khi Việt Nam cũng đang mời gọi đầu tư để có thể thúc đẩy ngành công nghiệp phát triển. Theo ông, các cơ quan kinh tế của hai nước đang tích cực làm việc theo hướng mở rộng các mặt hàng trao đổi lẫn nhau. Trước hết đó là các sản phẩm khoa học và công nghệ cao.

Ông Popov cho rằng tính chất toàn diện của mối quan hệ hợp tác giữa hai nước được thể hiện rõ trong danh mục các dự án đầu tư ưu tiên để tiếp tục đẩy mạnh mối quan hệ đối tác chiến lược toàn diện Nga – Việt được thông qua hằng năm. Đây là một văn bản làm “lộ trình” phối hợp trong các lĩnh vực quan trọng là công cụ hữu hiệu để thực hiện các thỏa thuận đạt được ở cấp cao nhất. Nga và Việt Nam quyết tâm tiếp tục phát triển hợp tác trong lĩnh vực dầu khí, một thành tố nồng cốt của mối quan hệ hợp tác kinh tế của hai nước.

Cơ sở hợp tác lâu dài của hai nước là tại miền Nam Việt Nam tạo điều kiện để thúc đẩy các hướng hợp tác mới trong tương lai, bao gồm cả việc xây dựng các nhà máy nhiệt điện khí LNG, cung cấp cho Việt Nam khí LNG và xây dựng các cơ sở hạ tầng đi kèm, sản xuất và tiêu thụ nhiên liệu khí dùng cho động cơ tại thị trường Việt Nam.

Một hướng hợp tác quan trọng nữa là thiết lập sự hợp tác trong lĩnh vực chế tạo máy. Về lĩnh vực này việc tổ chức lắp ráp tại Việt Nam các phương tiện vận tải các thương hiệu dẫn đầu của Nga như “Kamaz”, “GAZ”, “UAZ” có một ý nghĩa rất lớn.

Ông Popov cho biết, hiện nay, các công ty của Nga đang tích cực nghiên cứu thực hiện các dự án hạ tầng trên lãnh thổ Việt Nam, bao gồm cả việc tham gia xây dựng các nhánh đường sắt riêng lẻ, xây dựng các tuyến metro tại TPHCM và tỉnh Đồng Nai,…

Riêng thông tin về việc các công ty Nga đang hoạt động sản xuất tại Trung Quốc có ý định dịch chuyển cơ sở sản xuất hoặc mở rộng đầu tư sang Việt Nam do chiến tranh thương mại Mỹ-Trung, theo ông Popov là hiện nay chưa thấy.

Theo Tổng lãnh sự Nga tại TPHCM, đến nay, tổng khối lượng đầu tư của Nga vào Việt Nam đạt 2,6 tỉ đô la Mỹ, còn các doanh nghiệp Việt Nam đầu tư vào nền kinh tế Nga đạt gần 3 tỉ đô la (các dự án lớn gồm Công ty TNHH “SK “Rusvietpetro” tại khu tự trị Nenetsk, Trung tâm đa chức năng “Hà Nội – Mát-xcơ-va” tại Thủ đô Nga, cụm công nghiệp nhẹ tại tỉnh Mát-xcơ-va và tổ hợp công – nông nghiệp của Tập đoàn “TH TrueMilk” tại tỉnh Mát-xcơ-va và tỉnh Kaluga).

 

LEAVE A REPLY

Please enter your comment!
Please enter your name here

Tin liên quan

Có thể bạn quan tâm

Tin mới