Thứ Ba, 25/06/2024, 00:10
27.8 C
Ho Chi Minh City

Thiếu điện: do thiếu tầm nhìn 

Kinh tế Sài Gòn Online

Kinh tế Sài Gòn Online

Thiếu điện: do thiếu tầm nhìn 

(TBKTSG) – Ba tháng đầu năm nay, sản lượng điện sản xuất của Việt Nam tăng 18,6% so với cùng kỳ năm ngoái, trong khi nhu cầu tiêu thụ điện tăng xấp xỉ 20%. Sự chênh lệch đó đã đẩy Việt Nam vào tình cảnh thiếu điện cho dù trước đó ngành điện đã quyết định mua thêm gần 3 tỉ kWh từ Trung Quốc trong năm nay và việc phải cắt điện trong các tháng mùa khô đã không thể tránh khỏi.

Tình trạng thiếu điện, đặc biệt trong mùa khô, từ năm 2005 đến nay một phần bắt nguồn từ sai lầm trong công tác dự báo thị trường của ngành điện cách nay gần 10 năm. Vào thời điểm đó, khi xây dựng quy hoạch phát triển nguồn cho giai đoạn 2001-2010 (còn gọi là tổng sơ đồ 5), tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN) chỉ dự báo mức tăng nhu cầu tiêu thụ của thị trường là 12%.

Điều đáng nói là EVN lại dựa vào số liệu tiêu thụ thực tế của những năm 1998-2000, là giai đoạn kinh tế Việt Nam tăng trưởng rất thấp do tác động của khủng hoảng tài chính khu vực châu Á, để dự báo cho cả một thời kỳ dài 10 năm tiếp theo và lên kế hoạch đầu tư phát triển nguồn điện.

Đến năm 2002, EVN nhận ra sai lầm và điều chỉnh kế hoạch phát triển nguồn điện một năm sau đó, thì các thủ tục hành chính liên quan đến phê duyệt đầu tư, đấu thầu lại níu chân các dự án, khiến cho tất cả các công trình điện đều bị chậm tiến độ. Năm 2005, Chính phủ cho EVN được phép chỉ định thầu đối với hàng loạt dự án điện.

Quyết định của Chính phủ giúp rút ngắn thời gian cho các bước thủ tục hành chính, nhưng cũng không giúp Việt Nam tránh khỏi thiếu điện. Khi các dự án xây dựng nhà máy điện được khởi công đồng loạt, lập tức khó khăn mới nảy sinh, đó là vấn đề thiếu nguồn lực để thi công, các dự án bị chậm tiến độ vẫn tiếp diễn.

Ông Trần Viết Ngãi, nguyên Phó tổng giám đốc EVN, cho biết có những công ty chưa bao giờ xây dựng thủy điện cũng được giao làm. Số công ty có đủ năng lực làm tư vấn, thiết kế lại càng ít. Có những đơn vị được giao thiết kế đến bảy dự án trong một năm và do thiếu nguồn nhân lực, họ phải tuyển cả cán bộ không am hiểu về nhiệt điện, thủy điện vào làm.

Sai lầm trong chiến lược phát triển nguồn điện cũng góp phần không nhỏ vào tình trạng thiếu điện triền miên. Cho đến nay, Việt Nam vẫn còn phụ thuộc khá lớn vào thủy điện, vốn tiềm ẩn nhiều rủi ro do lệ thuộc vào điều kiện thời tiết.

Cuối năm ngoái, Bộ Công thương công bố nguồn cung cấp điện trong năm 2008 có thể đáp ứng đủ nhu cầu, do hệ thống nguồn điện sẽ có thêm 2.200 MW. Tuy nhiên, thiếu điện vẫn xảy ra, thậm chí còn sớm và nghiêm trọng hơn cả năm trước.

Vấn đề là hầu hết các nguồn phát điện mới đã không kịp hoàn thành trong mùa khô. Ngay cả khi các nhà máy mới được đưa vào hoạt động đúng tiến độ, thì cũng không có gì bảo đảm sẽ vận hành với công suất mong muốn. Sự cố Nhà máy Nhiệt điện Cà Mau 1 chỉ cung cấp được 42% sản lượng điện so với kế hoạch là một ví dụ. Bên cạnh đó, tất cả các nhà máy điện mới sẽ đưa vào vận hành trong năm nay đều tập trung ở miền Nam, trong khi miền Bắc là khu vực bị thiếu điện nghiêm trọng nhất còn năng lực truyền tải của đường dây 500 KV Bắc – Nam lại có giới hạn.

Trong tương lai, cho dù các nguồn điện mới có đáp ứng đủ nhu cầu, thì vấn đề thiếu điện vẫn là mối đe dọa thường trực do chất lượng thiết bị của nhiều nhà máy điện kém. Để giảm giá thành đầu tư, nhiều chủ đầu tư các công trình thủy điện, nhiệt điện đã chọn thiết bị rẻ tiền của Trung Quốc nên việc xảy ra hỏng hóc trong quá trình vận hành và phải ngừng phát điện là khó tránh khỏi. Sự cố xảy ra tại các nhà máy nhiệt điện Uông Bí mở rộng và Cao Ngạn là những ví dụ điển hình.

TẤN ĐỨC 

LEAVE A REPLY

Please enter your comment!
Please enter your name here

Tin liên quan

Có thể bạn quan tâm

Tin mới