Thứ Sáu, 14/06/2024, 18:58
27 C
Ho Chi Minh City

Lại “ngăn sông, cấm chợ”

Kinh tế Sài Gòn Online

Kinh tế Sài Gòn Online

Lại “ngăn sông, cấm chợ”

Ngô Việt Hòa (*)

Lại “ngăn sông, cấm chợ”
Hà Nội sẽ cấm taxi ngoại tỉnh đón khách trên địa bàn thành phố. Ảnh :T.L

(TBKTSG) – Khi cộng đồng doanh nghiệp và xã hội đang thảo luận sôi nổi về việc mở rộng quyền tự do kinh doanh thì trong một động thái có vẻ theo chiều hướng ngược lại, Sở Giao thông Vận tải Hà Nội mới đây đề xuất việc cấm taxi ngoại tỉnh đón khách trên địa bàn thành phố.

Như được báo chí dẫn lời, quan chức thành phố khẳng định lệnh cấm là nhằm “lập lại trật tự kinh doanh taxi đang cạnh tranh rất lộn xộn tại thành phố”. Chưa bàn đến tính khả thi và mục tiêu cần đạt được mà quan chức thành phố đề cập, lệnh cấm này, nếu được áp dụng, có thể sẽ trái với một loạt nguyên tắc nền tảng và quy định của pháp luật hiện hành.

Trước hết, về bản chất pháp lý, đây là hành vi cấm một nhóm doanh nghiệp cung cấp dịch vụ trên địa bàn địa lý nhất định. Với đề xuất này, Hà Nội dường như đang quay lại chính sách “ngăn sông, cấm chợ” – vốn tưởng đã lạc hậu từ hai thập kỷ nay – ít nhất là trong lĩnh vực kinh doanh vận tải taxi.

Dưới góc độ quyền tự do kinh doanh, Luật Doanh nghiệp, tại điều 8.1, ghi nhận doanh nghiệp có quyền tự do lựa chọn địa bàn kinh doanh. Ngoài ra, giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp của các hãng taxi ngoại tỉnh chắc chắn cũng không có quy định về giới hạn khu vực địa lý mà các doanh nghiệp này được cung cấp dịch vụ. Điều này có nghĩa là lệnh cấm đã vi phạm quyền tự do lựa chọn địa bàn kinh doanh, một nội dung của quyền tự do kinh doanh được pháp luật bảo hộ.

Nhìn từ phía pháp luật cạnh tranh, lệnh cấm không khác nhiều về bản chất so với các văn bản chỉ đạo trước đây của một số tỉnh về việc cơ quan, doanh nghiệp tỉnh nhà chỉ được mua một loại bia nhất định dùng để tiếp khách, hay một số cơ quan nhà nước quy định chỉ được đi công tác bằng Vietnam Airlines mới được thanh toán tiền vé. Các quy định dạng này bị coi là phân biệt đối xử giữa các doanh nghiệp, cản trở cạnh tranh lành mạnh trên thị trường và bị cấm theo quy định của Luật Cạnh tranh.

Cụ thể, điều 6 luật này quy định, cơ quan nhà nước không được buộc doanh nghiệp, cơ quan, tổ chức, cá nhân phải mua, bán hàng hóa, cung ứng dịch vụ với doanh nghiệp được cơ quan này chỉ định. Trong trường hợp này, cơ quan nhà nước Hà Nội đang buộc người đi taxi sử dụng dịch vụ của các doanh nghiệp thành phố. Ngoài ra, điều 6 Luật Cạnh tranh nhấn mạnh các cơ quan nhà nước không được phân biệt đối xử giữa các doanh nghiệp và không được có các hành vi khác cản trở hoạt động kinh doanh hợp pháp của doanh nghiệp.

Lệnh cấm cũng vi phạm nguyên tắc tối thượng của pháp luật hợp đồng nói riêng và giao dịch dân sự nói chung – nguyên tắc tự do hợp đồng. Quả thật như vậy, Bộ luật Dân sự và Luật Thương mại đều ghi nhận và bảo hộ nguyên tắc tự do, tự nguyện, cam kết thỏa thuận của các bên trong hợp đồng bao gồm quyền tự do lựa chọn đối tác tham gia giao dịch. Việc cấm taxi ngoại tỉnh đón khách, nếu nhìn dưới góc độ này, đã hạn chế quyền tự do lựa chọn đối tác của các bên trong hợp đồng dịch vụ vận tải (hãng taxi và khách hàng là các bên trong hợp đồng).

Tuy nhiên, hiện lệnh cấm mới ở hình thức đề xuất và chính quyền thành phố Hà Nội hoàn toàn có thể xem xét lại một cách cẩn trọng, đặc biệt dưới góc độ pháp lý.

(*) Công ty Luật Russin & Vecchi

Mời đọc thêm

Cấm taxi các tỉnh hoạt động ở Thủ đô

LEAVE A REPLY

Please enter your comment!
Please enter your name here

Tin liên quan

Có thể bạn quan tâm

Tin mới