Thứ Năm, 30/05/2024, 16:30
33 C
Ho Chi Minh City

Giữ thăng bằng!

Kinh tế Sài Gòn Online

Kinh tế Sài Gòn Online

Giữ thăng bằng!

Tư Giang

Giữ thăng bằng!
Gói kích thích năm 2009 đã đẩy đầu cơ tăng mạnh, và để lại dư âm rất xấu. Ảnh: Thanh Tao.

(TBKTSG) – Các nhà hoạch định chính sách đang đau đầu giải bài toán thúc đẩy tăng trưởng kinh tế đang rơi vào suy kiệt mà nghiệm số vẫn phải là ổn định vĩ mô.

Vài ngày trước phiên họp chính phủ cuối tuần trước, Bộ trưởng Kế hoạch và Đầu tư Bùi Quang Vinh đã có cuộc thảo luận nội bộ với một số cán bộ ngành. Dù bức tranh kinh tế đã có những dấu hiệu ổn định trở lại, nhưng ông Vinh vẫn không yên tâm với tốc độ tăng trưởng kinh tế, chỉ 4,9% trong nửa đầu năm nay, thấp hơn cùng kỳ năm 2012, năm được coi là khó khăn nhất trong vòng hơn một thập kỷ qua.

Một số cán bộ tham mưu cảnh báo rằng, để đạt mục tiêu tăng trưởng 5,5% như nghị quyết của Quốc hội, tăng trưởng trong nửa cuối năm nay phải đạt 6%. Trong bối cảnh sức mua cạn kiệt, doanh nghiệp giải thể, nợ xấu tràn lan, và tổng vốn đầu tư toàn xã hội rơi xuống dưới mức 30% GDP – thấp hơn nhiều so với mức 40% GDP của những năm trước, mục tiêu của nửa cuối năm sẽ rất khó đạt được.

Tình hình không được cải thiện thêm từ chính sách tiền tệ, khi tăng trưởng tín dụng chỉ vỏn vẹn 3,6% trong nửa đầu năm. Dù mức tăng này cao hơn cùng kỳ năm ngoái, song lại gặp vấn đề lớn. Vụ trưởng Vụ Tài khoản quốc gia Hà Quang Tuyến giải thích: “Dòng tiền chỉ loanh quanh trong hệ thống ngân hàng và rất khó đưa vào nền kinh tế, đến với doanh nghiệp. Vì thế tăng trưởng rất khó khăn”. Trong cuộc họp giao ban chính phủ vào cuối tuần trước, Bộ trưởng Vinh nhận định rằng, tăng trưởng năm nay sẽ chỉ vào khoảng hơn 5,1%.

Liên quan đến luồng ý kiến cho rằng CPI đã giảm, nên phải làm nóng kinh tế lên một chút để kích thích tăng trưởng, Tổng cục trưởng Tổng cục Thống kê Đỗ Thức cho rằng thời điểm này CPI vẫn tăng 7-8% so với cùng kỳ, nếu chúng ta tiếp tục in tiền đề đầu tư, thì sẽ tạo ra tăng trưởng, nhưng hệ quả như năm năm trước chúng ta đã thấy.

Ông Thức nói tiếp: “Tình hình khó khăn, ai cũng muốn tăng trưởng nhanh. Nhưng nếu chính sách cứ chạy từ cực này sang cực kia thì chúng ta không bao giờ khắc phục được khủng hoảng, giải quyết được sự bấp bênh, mất cân đối trong nền kinh tế vốn đã rất yếu rồi. Tôi tin là Chính phủ thấy điều đó”.

Trong bối cảnh kinh tế suy kiệt, Nhà nước thường sẽ làm một điều gì đó. Một nguồn tin tham dự buổi thảo luận kể trên cho biết, bộ này đang được đề nghị xây dựng phương án phát hành thêm 60.000 tỉ đồng trái phiếu chính phủ, và 2 tỉ đô la Mỹ làm vốn đối ứng ODA cho dự án nâng cấp quốc lộ 1A, quốc lộ 14, và các công trình đang dang dở khác.

Một lãnh đạo của Viện Nghiên cứu quản lý kinh tế Trung ương tiết lộ thêm hiện đang có một luồng ý kiến cho rằng cần phải kích cầu ồ ạt lên tới 100 tỉ đô la Mỹ (!). Các chuyên gia của bộ này còn phải tính toán cân nhắc kỹ các phương án về tác động của quyết định này đến lạm phát. Hơn nữa, một quyết định như vậy phải được Quốc hội thông qua.

Song, ở cương vị Chủ tịch Ủy ban Giám sát tài chính quốc gia, ông Vũ Viết Ngoạn muốn Chính phủ hành động nhanh hơn để đáp ứng tình hình.

Trong báo cáo gửi Chính phủ cuối tuần trước thay mặt ủy ban, ông Ngoạn cho rằng chính sách điều hành cần ưu tiên hơn nữa cho tăng trưởng kinh tế. Ông kiến nghị cho tạm ứng hạn mức trái phiếu chính phủ 2014 để kịp đáp ứng nhu cầu giải ngân vốn đầu tư ngay trong năm 2013. Chính phủ cần đẩy nhanh tốc độ chi đầu tư ngân sách vào những công trình trọng điểm quy mô lớn, những dự án có kế hoạch sớm hoàn thành trong năm 2013 và 2014 nhằm khơi thông dòng vốn trong xây dựng cơ bản, góp phần đảm bảo mức tổng đầu tư toàn xã hội cho mục tiêu tăng trưởng. Nếu chờ Quốc hội phê duyệt dự án trái phiếu, tình hình có thể chậm.

Bên cạnh đó, ông cũng mong Chính phủ sớm giải quyết nợ đọng xây dựng cơ bản 94.000 tỉ đồng cho các doanh nghiệp. Phía Ngân hàng Nhà nước cần nỗ lực đạt mục tiêu tăng trưởng tín dụng 12% cho năm 2013.
Sức ép về chi tiêu công để thúc tăng trưởng từ lãnh đạo địa phương là rất lớn. Các chủ tịch tỉnh và thành phố, khi có dịp phát biểu trong cuộc họp chính phủ mở rộng cuối tuần trước, đều yêu cầu Chính phủ mở rộng tài khóa. Song, Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng đã không đưa ra chi tiết khi kết luận hội nghị này. Ông chỉ nêu ra đường hướng chung, là sẽ “trình Quốc hội” cho phát hành bổ sung vốn trái phiếu chính phủ để nâng cấp mở rộng quốc lộ 1A, quốc lộ 14 và các dự án cấp bách về thủy lợi, y tế, giáo dục. Như vậy, chi tiết về một gói kích cầu mới còn đang được cân nhắc kỹ.

Thận trọng của người đứng đầu Chính phủ là cần thiết, khi ổn định vĩ mô đang dần có kết quả và những hệ lụy của gói kích thích công bố năm 2009 vẫn còn nguyên đó. Viện phó Viện Nghiên cứu quản lý kinh tế Trung ương Võ Trí Thành nhớ lại: “Gói kích thích năm 2009 đã đẩy đầu cơ tăng mạnh, và để lại dư âm rất xấu”.

Hiện nay, nhóm chuyên gia tham mưu cho Chính phủ mà ông Thành là thành viên, cho rằng không thể lơi lỏng với một gói tài chính lớn trong bối cảnh lạm phát và bất ổn vĩ mô đang hiện hữu. Hơn nữa, tinh thần ổn định kinh tế vĩ mô trong hai nghị quyết 01, 02 của Chính phủ cần phải được tôn trọng để đảm bảo tính nhất quán của chính sách. Tuy nhiên, nhóm này cũng đang suy nghĩ thêm phương án chấp nhận mức thâm hụt ngân sách cao hơn để có vốn đối ứng cho các dự án sử dụng ODA, phát hành thêm trái phiếu chính phủ, và rút vốn khỏi một số doanh nghiệp nhà nước. Tất cả những bước đi này đều phải rất thận trọng để giữ được những thành tựu ổn định vĩ mô ban đầu.

Với kinh nghiệm ứng trước 30.000 tỉ đồng từ tài khóa năm 2013 của năm ngoái, Chính phủ có lẽ sẽ công bố một gói kích thích tài chính nào đó trong thời gian tới. Quy mô của nó, tất nhiên, sẽ được cân nhắc kỹ càng, và được đồng thuận cao. Lý do cơ bản, là bài học năm 2009 còn nguyên giá trị để tránh đổ tiền vào những dự án hay doanh nghiệp nhà nước tiếp tục gây hại cho nền kinh tế.

LEAVE A REPLY

Please enter your comment!
Please enter your name here

Tin liên quan

Có thể bạn quan tâm

Tin mới