Thứ Hai, 17/06/2024, 23:28
28.9 C
Ho Chi Minh City

ASEAN và con đường gian nan phía trước

Kinh tế Sài Gòn Online

Kinh tế Sài Gòn Online

ASEAN và con đường gian nan phía trước

Lãnh đạo 10 quốc gia ASEAN chụp ảnh chung sau khi ký kết Hiến chương ASEAN – Ảnh: Reuters

(SGTO) – Lãnh đạo 10 quốc gia ASEAN, đang họp hội nghị thượng đỉnh thường niên lần thứ 13 tại Singapore, đã ký kết Hiến chương ASEAN với mục tiêu chuyển hóa tổ chức khu vực có 40 năm tuổi này thành một cộng đồng kinh tế theo kiểu EU, có khả năng cạnh tranh với Trung Quốc và Ấn Độ.

Hiến chương đặt ra các mục tiêu và lộ trình để hội nhập 10 nền kinh tế riêng rẽ của các thành viên ASEAN thành một thị trường chung, một cơ sở sản xuất chung vào năm 2015.

Khi lộ trình này hoàn thành, hàng hóa, dịch vụ, đầu tư, vốn liếng và lao động có tay nghề sẽ được tự do luân chuyển qua biên giới quốc gia trong khuôn khổ Cộng đồng Kinh tế ASEAN (ASEAN Economic Community – AEC), tuy chưa hình thành một đồng tiền chung như đồng euro châu Âu.  

Các nhà kinh tế cho rằng, kế hoạch đầy tham vọng này sẽ thúc đẩy sức mạnh kinh tế của ASEAN – một thị trường 565 triệu dân, tương đương dân số EU, và có tổng sản lượng hàng năm khoảng 1.000 tỉ đô la Mỹ, tương đương với kinh tế Ấn Độ. Tuy nhiên, họ cũng cảnh báo con đường nhất thể hóa ASEAN sẽ rất chông gai do sự lan tràn của chủ nghĩa bảo hộ, bất ổn chính trị, nạn nghèo khó và cơ chế hành chính quan liêu đang kìm hãm bước tiến của tổ chức này.  

Song Seng Wun, chuyên gia kinh tế của tập đoàn tư vấn CIMB-GK tại Singapore cho rằng, “ASEAN có những mục tiêu đẹp; một số mục tiêu có tính khả thi, nhưng tiến tới một thị trường chung là rất khó trừ phi các quốc gia thành viên đều sẵn sàng mở cửa.” Theo ông Song, trở ngại lớn nhất hiện nay là các nước thành viên ASEAN đang ở trong những giai đoạn phát triển kinh tế rất xa nhau cũng như những thể chế chính trị khác nhau.

Phó Thử tướng kiêm Bộ trưởng Ngoại giao Phạm Gia Khiêm trao đổi với các đối tác – Ảnh: Reuters

Trong 10 thành viên ASEAN có 6 nước có trình độ kinh tế khá hơn là Singapore, Malaysia, Indonesia, Brunei, Thái Lan và Philippines; 4 nước mới gia nhập có trình độ phát triển thấp hơn là Việt Nam, Lào, Campuchia và Myanmar. Về thương mại, khối ASEAN buôn bán với nhau là chính, tỷ lệ hàng hóa ASEAN tham gia thị trường toàn cầu chỉ ở mức 6%, rất thấp so với GDP của khối này.

Ông David Cohen, Giám đốc Chương trình Dự báo châu Á của tổ chức tư vấn Action Economics tại Singapore thì cho rằng chính sách bảo hộ là trở ngại lớn nhất trong công cuộc thực thi Hiến chương ASEAN.

Để dẫn chứng, ông Cohen chỉ ra rằng, cho đến nay Malaysia vẫn dành nhiều đặc quyền cho các doanh nghiệp do người chủng tộc Malay làm chủ, đặc biệt là trong việc cung ứng hàng hóa và dịch vụ cho các cơ quan nhà nước, làm hạn chế cơ hội của nhà đầu tư gốc từ các chủng tộc khác. Ngoài ra, đa số các quốc gia ASEAN đều có chính sách quản lý chặt các ngành công nghiệp then chốt như ngân hàng, y tế, giao thông vận tải… để hạn chế sự cạnh tranh của nhà đầu tư nước ngoài.

Xử lý vấn đề này, hôm qua Hội nghị thượng đỉnh ASEAN đưa ra lộ trình cho phép nhà đầu tư nước ngoài nắm giữ tối đa 70% cổ phần trong lĩnh vực vận tải hàng không, công nghệ thông tin và du lịch vào năm 2010, trong ngành dịch vụ hỗ trợ (logistics) vào năm 2013 và các ngành khác vào năm 2015. “Đây là hướng đi đúng và năm 2015 là thời điểm khả thi nhưng rất khó đạt được,” ông David Cohen nhận định.  

Các nhà kinh tế cũng lo ngại rằng, sự phát triển kinh tế của ASEAN thiếu yếu tố bền vững, cho nên nếu xảy ra một cuộc khủng hoảng nào đó – chẳng hạn như cuộc khủng hoảng tài chính châu Á năm 1997 – thì mọi kế hoạch sẽ bị đảo lộn. “Nếu suy thoái xảy ra, mọi ý tưởng tốt đẹp đều có nguy cơ tan thành mây khói,” ông Song Seng Wun nói.

HUỲNH HOA tổng hợp

LEAVE A REPLY

Please enter your comment!
Please enter your name here

Tin liên quan

Có thể bạn quan tâm

Tin mới